U okviru projekta „Pravovremena prevencija šumskih požara u NP Prokletije“ u proteklom periodu zaposleni su na više lokacija razgovarali i dijelili flajere kako bi edukovali i informisali katunjane, posjetioce, turiste i druge članove lokalne zajednice o važnosti prevencije šumskih požara.

Tokom dosadašnjih aktivnosti u direktnom kontaktu je edukovano i informisano preko 150 ljudi, a rad na podizanju svijesti o važnosti očuvanja životne sredine kroz spriječavanje požara nastaviće se i u narednom periodu.

Direktni kontakti ostvareni su i sa izdavaocima smještaja i usluga u parku koji će svoje goste informisati i podijeliti im flajere. Realizacijom ove aktivnosti uspješno je završen projekat koji je finansiran kroz Fond za zaštitu i spašavanje Ministarstvo unutrašnjih poslova Crne Gore .

Ministar rada i socijalnog staranja Admir Adrović i predsjednik Opštine Plav Nihad Canović položili su kamen temeljac za Dom starih u Plavu.

Adrović je kazao da će biti sagrađen objekat za 62 korisnika sa ciljem unapređenja sisitema socijalne zaštite građana treće dobi.
Procijenjena vrijednost projekta je oko 2,8 miliona eura, a pružiće zdravstvenu njegu i zaštitu korisnicima, kao i brojne druge usluge i sadržaj u cilju unapređenja uslova života starijih građana.

I

Opština Gusinje je u saradnji sa Upravom za javne radove pripremila projekat uređenja Alipašinih izvora, ali do njegove realizacije nije došlo zbog određenih pravnoimovinskih i tehničkih problema, kazala je Anela Čekić

I pored brojnih najava, još uvijek nije urađeno ništa ozbiljnije po pitanju uređenja Alipašinih izvora, atraktivne i privlačne turističke destinacije, najvećeg kraškog vrela u Crnoj Gori, gdje voda izvire iz zemlje u prosjeku od oko četiri kubna metra u sekundi i to na površini od preko 300 kvadratnih metara. Revitalizacija i puna valorizacija Alipašinih izvora i dalje se čeka bez obzira što ovo poznato izletište tokom godine obiđe veliki broj posjetilaca. Predsjednica Opštine Gusinje Anela Čekić je u razgovoru za „Dan“ kazala da lokalna uprava posebanu pažnju usmjerava ka afirmaciji prirodnih ljepota i turističkih potencijala, u koje se svakako ubrajaju i Alipašini izvori. Međutim, kako je navela, postoje određeni pravno-imovinski i tehnički problemi koji su onemogućavali da se realizuje pripremljeni projekat uređenja ovog lokaliteta.

Alipašini izvori su zaista pravi dragulj, ne samo opštine Gusinje, već i čitave države, ali je ovom atraktivnom lokalitetu posvećivano malo pažnje. Opština Gusinje je u saradnji sa Upravom za javne radove pripremila projekat uređenja Alipašinih izvora, ali do njegove realizacije nije došlo zbog određenih pravno-imovinskih i tehničkih problema. Ipak, očekujem da će se ti problemi brzo riješiti i da će, uz pomoć državnih institucija, ova izuzetna prirodna i turistička destinacija dobiti uređeniji izgled – navela je Čekić.

TO nema kapacitete da uređuje vodoizvorište

Iz lokalne Turističke organizacije su kazali da oni nemaju dovoljno kapaciteta da se bave infrastrukturnim projektima uređenja samog vodoizvorišta.

– Svakako bi trebalo izvršiti potpuno uređenje Alipašinih izvora, ali turistička organizacija za tako nešto nema dovoljno kapaciteta. To je u domenu nekih drugih institucija. Mi radimo na afirmaciji mogućih sadržaja u blizini Alipašinih izvora. Tako smo opremili pješačku stazu koja vodi do obližnjeg arheološkog nalazišta koje datira iz osmog vijeka i prava je atrakcija doći do tamošnjih crteža lovaca na jelene. Spremamo i jednu biciklističku stazu koja će moći da poveže Alipašine izvore sa Ropojanim, odnosno sa Vusanjem – istako je direktor Turističke organizacije Irfan Radončić.

Na Alipašinim izvorima još uvijek ne postoje odgovarajući sadržaji koji bi upotpunili ponudu čuvenog izletišta, koje svake godine 13. jula i 2. avgusta, pored mještana i njihovih gostiju, okuplja brojne Gusinjane iz inostranstva. Blizu izvora se nalazi svega jedna kafana koja zimi ne radi, a okolo nema klupa za odmor. Pored puta koji od Gusinja vodi do Alipašinih izvora nema pješačkih staza, kao ni rasvjete, ali ni jasnih putokaza koji bi usmjeravali goste do ovog mjesta. Ipak, ono što upada u oči su lijepe i velike novosagrađene kuće koje se prostiru nedaleko od vodoizvorišta, ali su mnoge od njih prazne tokom godone.

– Mještani su u velikom broju napuštali ovo mjesto, jer se nijesu imali adekvatne uslove za život. Između ostalog, Alipašini izvori nijesu stavljenu u funkciju razvoja ovog kraja, praktično o ovom mjestu niko ne vodi računa. Ljudi dođu, pogledaju i odu, a da ih tu niko ne dočeka. To svakao nije dobro, jer gostima su potrebni sadržaji da bi se tu proveli i ostavili novac – tvrde mještani.

Podsjećaju da su prije nekoliko godina određeni investitori iskazali interesovanje da na Alipašinim izvorima grade fabriku vode, ali se sve završilo samo na pokušajima.

izvor: dan

„USPJEŠNO OKONČANA SPASILAČKA AKCIJA“

Poziv za pomoć upućen je putem broja 112 OKC Direktorata za zaštitu i spašavanje MUP

Gorska služba spašavanja (GSS) Crne Gore saopštila je da su njeni pripadnici pronašli dvoje turista koji su juče popodne ostali zaglavljeni u stijeni u reonu Vusanje.

„Uspješno okončana spasilačka akcija u Vusanju. Pripadnici Gorske službe spašavanja Crne Gore pronašli su dvoje turista Michalek Jaroslav-1968 ( Češka) i Machalkova Zuzana -1979 ( Slovačka) / koji su danas poslije podne ostali zaglavljeni u stijeni u reonu Vusanje. Evakuacija sa nepristupačnog terena trajala je gotovo sedam sati“, navela je GSS na Fejsbuku.

Poziv za pomoć upućen je putem broja 112 OKC Direktorata za zaštitu i spašavanje MUP.

Izvir: GSSCG

U Crnoj Gori cijena ogtijevnog drveta „skače“ iz dana u dan.

Kako se procjenjuje cijena ogrijevnog drveta po metru varira od 40 do 60 eura zavisno od regiona što znači da bi jedno domaćinstvo za 10 metara ovog drveta moralo da izdvoji od 400 do 600 eura a u septembru bi cijena mogla dostići rekordnih 700 eura ali i više, dok za tonu peleta danas cijena iznosi oko 300 eura a u narednim periodu se ocekuje povećanje cijene za ovaj energent.

Nestašicu drva u Crnoj Gori prethodnih godina je izazvala i odluka Albanije da uvede moratorijum na sječu, pa su u toj susjednoj državi za metar plaćali od 50 do 90 eura.

Prodavci kažu da poskupljenje nije posljedica skoka cijena goriva, već činjenice što je, kako tvrde, potražnja velika, a crnogorske šume “istrošene”.

Takođe, u prerhodnom periodu došlo je i do povećanja cijene peleta za skoro 100% što je još jedan razlog da država reaguje i obustavi izvoz ovih energenata.

Prema podacima Monstata, u ovom trenutku proizvodnja peleta u Crnoj Gori daleko premašuje potrošnju. Osamdeset odsto proizvedenog peleta se izveze iz Crne Gore, kazao je nedavno direktor Direktorata za šumarstvo u Ministarstvu poljoprivrede, šumarstva i vodoprivrede Dragan Otašević.

Naime, podaci Monstata pokazuju da je u 2020. godini proizvodnja bila oko 87.000 tona. U izvoz je otišlo oko 69.000 tona, a u domaću potrošnju oko 19.000 tona.

Domaćinstva su koristila oko 15.500 tona peleta na godišnjem nivou. Prema studiji potrošnje goriva koja je rađena 2011. godine poslije popisa imali smo podatak da 142 domaćinstva u Crnoj Gori koristi pelet kao energent.

Iz Inicijative za ruralni i održivi razvoj navode da je neophodno da država reaguje te ograniči cijene i izvoz drveta i peleta dok se stanovništvo naše države ne obezbijedi ovim energentima kako bi po svim najavama ovu tešku zimu dočekali bar s ove strane u miru.

Izvor : IROR

U saradnji sa NTO CG, TO Plav je organizovala posjetu poznatih glumaca iz Srbije Hridskom jezeru.

Riječ je o glumcu Luki Raco i glumicama Matei Milosavljević i Tijani Maksimović. Ručak je bio organizovan u seoskom domaćinstvu Samelova koliba na Bajrovića katunu.

Posjetu je ispratila ekipa RTCG i očekujemo emitovanje emisije sa Hridskog jezera i Bajrovića katuna.

Obzirom na popularnost glumaca kako u Srbiji, tako i u Crnoj Gori i regionu, cijenimo da je ovo jaka promocija Hridskog jezera i Nacionalnog parka Prokletije koja će nam dovesti nove posjetioce.

Preuzeto od TP Plav

Filip Krgović i Jelena Tomašević pobjednici su prvog „Prokletije Sprint Triatlona” koji su Turističke organizacije Plava i Gusinja organizovale u saradnji sa Triatlon klubom „Kotor“.
Takmičari su startovali sa disciplinom plivanja na dužini od 750m na Plavskom jezeru, zatim vozili biciklo na ruti dugoj čak 20km do Gusinja, nakon čega su imali trčanje na stazi dužine od 5km koja prolazi kroz Alipašine izvore – jedno od najvećih kraških vrela u Crnoj Gori i nezaobilazne turističke destinacije onih koji dolaze na Prokletije.
Pobjednik trke Filip Krgović koji je član triatlon klub Podgorica kazao je da mu je ovo prva pobjeda u desetogodišnjoj triatlon karijeri.
„Danas je bilo pravo zadovoljstvo biti učesnik ove trke. Plivanje u jezeru je bilo izazovno, kao i ruta vožnje bicikla i trčanje.Bilo je naporno ali i svojevrsno uživanje. Podrška publike i gostoprimstvo domaćina čine ovo iskustvo nezaboravnim“ kazao je Krgović nakon trke.
„Pakleno dobra trka“ kaže pobjednica u ženskoj konkurenciji Jelena Tomašević iz Triatlon kluba Herceg Novi dodajući da se nada da će sledeće godine biti masovnija jer to zaslužuje.
Samira Canović direktorica Turističke organizacije Plav kazala je da ova trka za njih predstavlja priliku da ispromovišu Plav, Plavsko jezero i Prokletije kao destinaciju na kojoj se mogu organizovati razne sportske manifestacije i takmičenja.
“Da je to realno, pokazuje i činjenica da se na jezeru održavalo i Evropsko prvenstvo u flyfishingu, a međunarodna Limska regata kreće upravo sa splavova Plavskog jezera. Takođe, takmičari su imali priliku da se uvjere i u potencijal za razvoj biciklizma. Od ovog događaja benefit ima I privreda jer je u Plavu i Gusinju tri dana boravila brojna ekipa učesnika takmičenja” ističe Canović.
Irfan Radončić direktor Turističke organizacije Gusinje ističe da je ova triatlon trka projekat na koji su jako ponosni I na najbolji način promoviše ponudu ovoga kraja kada je aktivni odmor u pitanju.
Kristijan Sindik direktor trke zahvalio se lokalnim upravama ove dvije opštine I njihovim Turističkim organizacijama na velikoj podršci u organizaciji događaja.
“Bilo je 46 takmičara iz 6 zemalja i zaista je privilegija učestvovati na ovakvom takmičenju. Svi su prezadovoljni I rutom i samim ambijentom u kojem je triatlon realizovan”.
Vedran Roćenović predsjednik Triatlon saveza Crne Gore kazao je da je savez ponosan što se triatlon širi i na sjever Crne Gore i naglasio da će pružiti svu logističku i infrastrukturnu podršku da ovakvi projekti žive.
I domaćini i organizatori saglasni su u jednom da je cilj da trka postane tradicija I da se iz godine u godinu razvija i omasovljava.

U saradnji sa NTO CG, TO Plav je organizovala studijsku posjetu novinara i influensera iz Srbije.

Novinarke Blica i B92 putovanja, influenser Lutajući putnik, profesionalni fotograf i predstavnice PR agencije iz Srbije i NTO CG posjetili su Hridsko jezero, dok je ručak bio organizovan u seoskom domaćinstvu Samelova koliba na Bajrovića katunu.

Studijska posjeta novinara i influensera iz Srbije

Izvor: TO Plav

Za spas Plavskog jezera potrebno je 16 miliona eura.

Canović navodi da iz lokalne uprave u ovom gradu nastoje da u dijelu svojih nadležnosti eliminišu negativne uticaje ljudi, ali da su bespomoćni da suzbiju sve pojave koje dovode do smanjenja i devastacije jezera.

Studija na osnovu koje bi trebalo da se krene u proces revitalizacije Plavskog jezera i očuvanja svih vrijednosti koje to jezero ima, urađena je, ali su za realizaciju projekta potrebna milionska sredstva koja je moguće obezbijediti jedino iz evropskih fondova.

Predsjednik te opštine Nihad Canović rekao je da su studiju radili eminentni stručnjaci iz Beograda i da je njena izrada koštala oko 250.000 eura.

“Sredstva za izradu studije je obezbijedila država i ona predstavlja osnov za pisanje programskog zadatka na osnovu kojeg bi Uprava javnih radova Crne Gore trebalo da raspiše tender za idejni i glavni projekat zaštite i uređenja jezera. Studija je dala glavne smjernice u vezi sa tim koji su to problemi zbog čega dolazi do smanjenja površine i dubine Plavskog jezera, na koji način riješiti taj problem i koliko bi iznosili troškovi predviđenih radova”, kazao je Canović.

On je podsjetio da predračunska vrijednost radova zaštite i revitalizacije Plavskog jezera iznosi oko 16 miliona eura i naglasio da se iskreno nada da će ta sredstva biti obezbijeđena u narednom periodu.

“Potrebno je da se urade glavni i idejni projekti i nakon toga bi se krenulo sa traženjem sredstva od donatora iz Evropske unije. S obzirom na važnost projekta i opredijeljenost Crne Gore da bude ekološka država, smatram da je odgovornost svih nas da pronađemo ta sredstva, jer Plav i Crna Gora bez Plavskog jezera nijesu isti”, kazao je Canović.

Stručnjaci ukazuju, naime, da se Plavsko jezero smanjuje iz više razloga.

Prvo zbog nasipa koji dolazi iz rijeka Ljuča i Grnčar, potom zbog neuređenog pitanja kanalizacije u naseljima oko Plavskog jezera, ali i zbog neodgovornog ponašanja ljudi koji svojim aktivnostima utiču da se jezero smanjuje.

Canović navodi da iz lokalne uprave u ovom gradu nastoje da u dijelu svojih nadležnosti eliminišu negativne uticaje ljudi, ali da su bespomoćni da suzbiju sve pojave koje dovode do smanjenja i devastacije jezera.

Kaže da to treba da se postigne radovima koje predviđa studija.

“U pitanju je kompleksan problem sa više aspekata. Tu je ljudski faktor koji pokušavamo da suzbijemo, ali nemamo puno mogućnosti da zaustavimo negativne uticaje koje stvaraju rijeke koje gravitiraju ka Plavskom jezeru. Zato planirani radovi podrazumijevaju da se postave barijere na rijekama koje bi zaustavljale mulj koji iz njih dolazi u Plavsko jezero. Radovi bi, takođe, podrazumijevali i uklanjanje već postojećeg mulja koji je u ogromnim količinama nataložen na dnu jezera”, smatra Canović.

Predsjednik Opštine Plav navodi da bi se kroz adekvatnu valorizaciju i zaštitu Plavskog jezera značajno pospješila turistička ponuda Plava.

“Stariji ljudi se dobro sjećaju kada je u punom kapacitetu radio hotel ‘Plavsko jezero’ i kada je prisustvo turista ovdje bilo veoma brojno. Smatram da taj model iz bivših vremena pruža mogućnost da se ponovo upotpuni turistička ponuda Plava i pokažu prednosti koje drugi gradovi nemaju”, kaže Canović.

Plavsko jezero, kao najveće ledničko jezero na Balkanu, nalazi se na sjevroistoku Crne Gore. Ono je stanište rijetkih biljnih i životinjskih vrsta.

U današnjoj formi ono predstavlja geolimnološki rudiment dubljeg i većeg ledničkog jezera koje se nekada pružalo pravcem jugozapad-sjeveroistok. Jezero je nastalo otapanjem lednika u plavsko-gusinjskom valovu početkom perioda koji se označava nazivom halocen.

“Priroda i ljudi čine svoje. Prema Jovanu Cvijiću početkom prošlog vijeka, odnosno 1913. godine, jezero je imalo površinu skoro pet i po kilimetara kvadratnih, što je gotovo tri puta više nego danas. Najveće količine nanosa i takozvanih nutrijenata u jezero dospijevaju rijekom Ljučom, a određene količine potiču sa neposrednog sliva“, objasnio je predsjednik NVO “Sačuvajmo Visitorsko i Plavsko jezero” Jugoslav Šekularac. Prema mjerenjima koje je 2009. godine uradio Hidrometeorološki zavod Crne Gore, površina jezera je tada iznosila 179,5 hektara, dok je sedamdesetih godina prošlog vijeka izsnosila oko 199 hektara.

“To znači da se u posljednjih četrdeset godina površina takozvanog vodnog ogledala Plavskog jezera smanjila za oko deset procenata. Za sedamnaest procenata u tom kratkom periodu smanjia se i zapremina jezera, i sada umjesto 7,7 miliona kubnih metara vode, iznosi 6,3 miliona“, potkrepljuje Šekularac podacima teoriju o nestajanju Plavskog jezera.

U Plavskom jezeru je, bez obzira na te procese, i dalje prisutan veliki broj endemskih, endemoreliktnih, zatim reliktnih, ljekovitih i drugih korisnih biljaka.

Lijeske i šaš obode pretvaraju u barske površine
Postoji priča u Plavu o jednom poznatom stanovniku toga grada koji se, kao zaljubljenik u Plavsko jezero, s obzirom na to da mu je kuća bila na uzvišenju iznad njega, svako jutro budio sa pogledom prema plavim daljinama.

Ispijao je, kažu, jutarnju kafu, i s prvim suncem brižljivo pratio svaku promjenu na ovom biseru sjevera Crne Gore, najvećem ledničkom jezeru na Balkanu.

On više nije među živima, ali je bio prvi koji je upozorio da jezero lagano nestaje, odnosno da se smanjuje i da lijeske i šaš sve više njegove obode pretvaraju u barske površine.

Malo ko je obraćao pažnju na ta indivuidualna upozorenja, sve dok se prije dvije godine nije oglasilo udruženje “Sačuvajmo Visitorsko i Plavsko jezero“. Da jezera odumiru i da ih treba spasavati, oni su uputili apel tadašnjoj Vladi, ali i nekim stranim ambasadama.

Danas već brojni eminentni stručnaci ukazuju da je zbog niza negativnih i štetnih uticaja doveden u pitanje dalji opstanak Plavskog jezera.

Sve se to dešava iako se Plavsko jezero, zahvatajući površini od oko dva kilometra kvadratna i prostirući se na nadmorskoj visini od oko 900 metara, ubraja u jedno od najljepših jezera na Balkanu.

🌺 Da li znate da u NP Prokletije rastu endemske biljke koje možete vidjeti samo u ovom nacionalnom parku ili na planinama prokletijskog sektora?

🌼 Takve vrste nazivamo lokalni endemi ili endemi Prokletija.

➡️ Neke od njih su: Prokletijska prkosnica – Draba bertiscea, Šarski kostolom – Narthecium skardikum, Mjesečnica – Lunaria telekiana, Blečićeva vulfenija – Wulfenia blecicii, Alchemilla bertiscea i Alchemill vincekii. Kao takve imaju najviši nacionalni nivo zaštite.

📸 Slavica Đurišić

Izvor: Nacionalni parkovi Crne Gore